آینده آموزش در دستان MOOC

MOOC چیست؟

MOOC لفظی آشنا در حوزه‌ی آموزش آنلاین است که توجهات زیادی را به خود جلب کرده است.این لفظ اولین بار در سال 2008 به کار برده شد بگونه ای که چهار سال بعد یعنی سال 2012 سال موک نامیده شد!

MOOC از حروف اول massive open online course تشکیل شده است.یعنی تعداد انبوهی از دانشجویان(massive) بدون محدودیت و به صورت رایگان و دائمی(open) در بستر اینترنت (online) از دوره های آموزشی  (course)بهره مند می‌شوند.

از مشهور ترین موک های جهان میتوان از coursera-udemy-edx نام برد. موک هایی که با صدها دانشگاه برتر دنیا از جمله استنفورد-پنسیلوانیا-ام آی تی و … و شرکت های بزرگ در ارتباط اند و خدمات خود را به هزاران دانشجو در سرتاسر دنیا ارائه می‌دهند.

موک شامل اجزای مختلفی است: یک هوش مصنوعی دانشجو را به دوره‌ای که نیاز دارد راهنمایی می‌کند.پس از ثبت نام برنامه‌ای آموزشی بین 4 تا 16 هفته برای او در نظر گرفته می‌شود.دانشجو موظف است در این هفته ها فیلم های آموزشی، صوت ها و مقالات در نظر گرفته شده را بررسی کند و به سوالاتی که در بین فیلم ها یا مقالات پرسیده می‌شود جواب دهد.در پایان هر هفته آزمون و یا تکلیفی قرار داده شده است که جواز رفتن به هفته‌ی بعد را به دانشجو می‌دهد.

به فضای تعاملی در موک ها توجه ویژه‌ای شده است.دانشجویانی در سراسر دنیا دور هم جمع می‌شوند تا به بحث و تبادل در موضوع مطرح شده بپردازند.به علت تعداد بالای اعضا اگر دانشجویی مثلا ساعت سه صبح سوالی بپرسد آن طرف دنیا دانشجویی هست که بتواند به او جواب دهد.بگونه ای که مثلا میانگین پاسخگویی در کرسرا 22 دقیقه است.اساتید هم به این بحث نظارت میکنند و دانش پذیران را راهنمایی میکنند.

ویژگی دیگر موک امکان ارزیابی فرایند آموزش را به صورت دقیق بر اساس داده ها نه بر اساس فرضیات فراهم می‌کند.اگر هزار نفر به سوالی جواب غلط بدهند نشان دهنده‌ی خلل فرایند تدریس است که سریعا قابل ارزیابی و برطرف کردن است.

موک ها نه رقیب دانشگاه ها بلکه مکمل آنها آینده تحصیلات را تضمین می‌کنند.

چرا دانشگاه های دنیا به E-learning روی آورده‌اند؟

ساده ترین جواب این است: به هزار و یک دلیل!

به دلیل ساده زیر اکتفا می‌کنم.

عدالت در امر آموزش از آرزو های همیشگی بشر و تبلیغات دولت ها بوده اما فقط آموزش مجازی بوده که توانسته این امید را محقق کند.

بسیاری از مناطق دنیا از امر آموزش محروم اند. حتی ممکن است محروم نباشند اما مگر چند نفر می‌توانند به بهترین دانشگاه های دنیا وارد شوند و چند نفر آنها می‌توانند فارغ التحصیل شوند؟

چقدر امر آموزش موجب مهاجرت انسان ها شده و اسکان ،جا به جایی و هزینه های مختلفی را تحمیل کرده است.

در خود کلاس ها هم همه به یک میزان نمی‌توانند از تحصیلات برخوردار شوند. استاد ناچار است متوسط دانشجو ها را در این امر در نظر بگیرد. در نتییجه حق قوی و ضعیف در کلاس ضایع میشود.مگر یک استاد چند بار میتواند درسی را برای دانشجویی تکرار کند.

تمام اینها فقط با آموزش مجازی امکان پذیر است که دیگر تعداد محدود صندلی ها و یا دور بودن دانشگاه و هزینه بر بودن آنها اهمیتی ندارد.کامپیوتر ها از تکرار درس خسته نمی‌شوند!

E-learning به اساتید هم کمک شایانی کرده است.دوره ای که 100 هزار دانشجو داشته باشد رویای یک استاد است چرا که مجبور است 40 سال برای این تعداد در کلاس های حضوری وقت بگذارد و این امر به سادگی محقق شده است.

تصحیح اوراق امتحانی هم برای این تعداد امر پیچیده‌ای به نظر می‌رسد که با کمک تکنولوژِی و فعالیت پویای دانشجویان به سادگی محقق شده است.پلتفرم های آموزشی فضای تعاملی را برای دانشجویان به وجود آورده‌اند که با تبادل نظر و یاد دادن به یادگیری می‌پردازند.

صنعت آموزش دچار انقلابی شده است که ما به واسطه معاصریت به خوبی آنرا درک نمی‌کنیم اما سنت های صد ساله در حال تغییر یافتن است و ما هم در این جریان تاثیر گذار خواهیم بود.